सर्व मराठी समानार्थी शब्द व त्यांचे अर्थ | Samanarthi Shabd In Marathi Pdf Download

नमस्कार मंडळी या पोस्ट मध्ये मराठी व्याकरण (marathi grammar) मधील महत्वाचे घटक म्हणजे samanarthi shabd बद्दल काही माहिती आणि 1000 हुन अधिक शब्दांची यादी या पोस्ट मध्ये देणार आहे.

शाळेत जाणारे विद्यार्थी असो व स्पर्धा परीक्षा ची तयारी करणारे विद्यार्थी तुम्हाला महत्वाचे महत्वाचे marathi samanarthi shabd पाठ असणे गरजेचे असते.

Maharashtra Police Bharati , MPSC, PSI, STI, ASO Talathi Bharti च्या परीक्षा मध्ये समानार्थी शब्दावर प्रश्न विचारला जाते.


Table of Contents(toc)


मराठी समानार्थी शब्द (Samanarthi Shabd In Marathi)

samanarthi shabd marathi(Synonym Words In Marathi) या पोस्ट मध्ये तुम्हाला मी samanarthi shabd in marathi pdf पण पण देणार आहे आणि या पोस्ट मध्ये माझ्या कडून काही शब्द टाकायचे राहिले असतील तर मी ते वेळोवेळी नवी मराठी समानार्थी शबद या पोस्ट मध्ये जोडले जातील.

समानार्थी शब्द म्हणजे काय ?

मित्रांनो samanarthi shabd म्हणजे ज्या शब्दांचा अर्थ हा एकच असतो अश्या शब्दांना समानार्थी शब्द असे म्हणतात.  

  •  उदा : चन्द्र ला आपण सोम, सशी असे म्हणतो. पण तुम्ही सोम ला चन्द्र म्हणा व सशी दोघांचा अर्थ चन्द्र हा एकच आहे.

  • सांगायचे झाले तर एखाद्या शब्दाला तो शब्द न वापरता त्याच अर्थाचा दुसरा शब्द वापरणे



समानार्थी शब्द कसे लिहतात ? 

जे मूल शाळेत आहेत त्या पैकी काही मुलांना माहीत नसते की समानार्थी शब्द कसे लिहतात तर मुलांनो समानार्थी शब्द लिहताना  (=)बरोबर चे चिन्ह वापरतात कारण दोघांचा अर्थ समान आहे.

  • उदा: खाली दिलेल्या फोटोत दाखवल्या प्रमाणे समानार्थी शब्द लिहतात.


Image


  • चन्द्र = सोम, शशी
  • नदी = 
  • माणूस
  • पुरुष


महत्वपूर्ण समानार्थी शब्द

मी खाली तुम्हाला परीक्षेच्या दृष्टीने काही महत्वाचे समानार्थी शब्द खाली दिले आहेत 


..

महत्वपूर्ण समानार्थी शब्द
शब्द समानार्थी शब्द
प्राण समानार्थी शब्द मराठी जीव
सूट समानार्थी शब्द मराठी सवलत
आकाश (aakash samanarthi shabd in marathi) आभाळ, गगन, नभ, अंबर,
आवकाश, अंतरीक्ष, व्योम,
खग, अंतराळ, वियत, वितान
तोंड (tond samanarthi shabd in marathi) तुंड, वक्र, आनन, वदन, मुख
मडके समानार्थी शब्द घागर, घडा
वेश (vesh samanarthi shabd in marathi) सोशाख
अंबर समानार्थी शब्द मराठी वस्त्र
नमस्कार समानार्थी शब्द मराठी अभिवादन , वंदन, प्रणाम
मेघ जलद, पयोधर, अभ्र, अंबूद,
निरद, पयोद
क्रोध समानार्थी शब्द मराठी संताप, चीड, राग
प्रामाणिक समानार्थी शब्द मराठी इमानदारी
होडी समानार्थी शब्द मराठी जहाज, नौका
गंध समानार्थी शब्द मराठी वास
रास समानार्थी शब्द मराठी रंग
घास समानार्थी शब्द मराठी ग्रास, कवळ
उलगडा समानार्थी शब्द मराठी खुलासा, स्पष्टीकरण
घर (samanarthi shabd marathi ghar) सदन, गृह, निवास
नदी (samanarthi shabd marathi nadi) सरिता, तटिनी
ढग (samanarthi shabd marathi dhag) मेघ, जलद, पयोधर, अभ्र, अंबूद, निरद,
पयोद, अब्द, घन
शाळा (samanarthi shabd marathi shala) विद्यालय


समानार्थी शब्द यादी (Samanarthi Shabd Marathi)

Samanarthi Shabd In Marathi
Samanarthi Shabd In Marathi


मराठी वर्णमाले नुसार खाली समानार्थी शब्दांची यादी दिली आहे 


'अ' 


अग्नी = आग
अरण्य = वन, जंगल, कानन
अन्न = आहार, खाद्य
अविरत = सतत, अखंड
अचंबा = आश्चर्य, नवल
अभिनेता = नट
अपराध = गुन्हा, दोष
अमृत = पीयूष
अवर्षण = दुष्काळ
अश्रू = आसू
अहंकार = गर्व
अंक = आकडा
अतिथी = पाहुणा
अंबर = वस्त्र
अभ्यास = सराव
अपाय = इजा
अत्याचार = अन्याय
अपमान = मानभंग
अवचित = एकदम
अवघड = कठीण
अडचण = समस्या
अचल = शांत, स्थिर



Also Read: Samanarthi Shabd Hindi 

'आ' 


आशा = इच्छा
आठवडा = सप्ताह
आरोपी = गुन्हेगार, अपराधी
आई = माता, माय, जननी, माउली
आस = मनीषा
आकाश = आभाळ, गगन, नभ, अंबर, आवकाश, अंतरीक्ष, व्योम, ख, अंतराळ, वियत, वितान
आश्चर्य = नवल, अचंबा
आपत्ती = संकट
आश्चर्य = नवल, अचंबा, विस्मय, अचरथ, आचोज
आकाश = आभाळ, गगन, नभ, अंबर
आसक्ती = लोभ
आजारी = पीडित, रोगी
आयुष्य = जीवन, हयात
आसन = बैठक
आपुलकी = जवळीकता
आशीर्वाद = शुभचिंतन
आतुरता = उत्सुकता
आदर = मान 
आळशी = कुजर, निरुद्योगी, ऐदी, आळसट
आवाज = ध्वनी, रव 
आज्ञा = आदेश, हुकूम
आतुरता = उत्सुकता 
आरंभ = सुरवात
आई = माता, माय, जननी, माउली, जन्मदा, जन्मदात्री
आरसा = दर्पण, मुकुर, आदर्श
आठवण = स्मरण, स्मृती, सय
आनंद = हर्ष, तोष, मोद, संतोष, प्रमोद, उल्हास, उद्धव
आवाजमां = आवाजात







“इ ” 


इहलोक = मृत्युलोक
इंद्र = वज्रपाणी, शक्र, वासव, देवेंद्र, सहस्त्राक्ष
इष्ट = आवडते, प्रिय मानलेले
इशारा = सूचना
इलाज = उपाय
इब्लिस = बदमाश, खोडकर, विचित्र




“ई” 


ईर्षा = चुरस




“उ”

उपद्रव = त्रास
उदर = पोट
उत्सव = समारंभ, सण, सोहळा
उकल = उलगडा, सुटका, मोकळे
उदास = खिन्न
उधळणे = फेकणे, पसरणे, फाजील खर्च करणे, स्वैर धावणे
उपाय = तजवीज, इलाज, उपचार
उमाळा = तरंग, लोट, उकळी
उपेक्षा = हेळसांड
उपवन = बगीचा
उशीर = विलंब
उत्कर्ष = भरभराट, प्रगती, संपन्नता, भरभराट, चलती एक
उक्ती = वचन
उणीव = कमतरता




“ऊ” 

ऊब = आधार, सुख, उष्णता, वाफ





“ॠ” 

ॠतू = मोसम
ॠण = कर्ज 



“ए” 

एकजूट = एकी, ऐक्य, एकता, एकमेळ



“ऐ” 

ऐट = रुबाब, डौल
ऐश्वर्य = वैभव



“ओ” 

ओझे = वजन, भार
ओळख = माहिती, जामीन, परिचय
ओवळा = अपवित्र, अमंगल, अशुद्ध
ओढा = झरा, नाला




“औ” 

औक्षण = ओवाळणे



“अं”

अंगार = निखारा
अंतरिक्ष = अवकाश
अंगण = आवार
अंत = शेवट
अंधार = काळोख, तिमिर 
अंघोळ = स्नान
अंग = शरीर






“क” 


कीर्ती = प्रसिद्धी, लौकिक, ख्याती
कथा = गोष्ट, कहाणी, हकिकत
कुचंबणा = घुसमट
कुटुंब = परिवार
कठोर = निर्दय
कावळा = काक काष्ठ = लाकूड
कुटी = झोपडी
कोठार = भांडार
कटी = कंबर
कार्य = काम
कपाळ = ललाट, भाल, निढळ
कान = श्रवण
कठीण = अवघड
कृपण = चिकू, कंजूष, खंक, हिमटा, अनुदार
कोळिष्टक = जळमट
करमणूक = मनोरंजन
कोवळीक = कोमलता
कमळ = पदम, अंबुज, पंकज, सरोज, नीरज
किल्ला = गड, दुर्ग
कृश = हडकुळा
कुतूहल = उत्सुकता
कष्ट = श्रम, मेहनत
कुत्रा = श्वान
कंजूष = कृपण
काळ = समय, वेळ, अवधी
कविता = काव्य, पद्य
कारागृह = कैदखाना, तुरुंग
कनक = सोने
कुशल = हुशार, तरबेज
काठ = किनारा, तीर, तट
किमया = जादू
काम = कार्य, काज



“ख”

खरेपणा = न्यायनीती
ख्याती = कीर्ती, प्रसिद्धी, लौकिक
खड्ग = तलवार 
खडक = मोठा दगड, पाषाण
खाली जाणे = अधोगती
खिडकी = गवाक्ष
खोड्या = चेष्टा, मस्करी
खेडे = गाव, ग्राम
खात्री = विश्वास
खग = पक्षी
खटाटोप = प्रयत्न
खण = कप्पा




“ग”

गर्व = अहंकार
गुन्हा = अपराध
गुलामी = दास्य
गाणे = गीत, गान
ग्राहक = गिऱ्हाईक
गरज = आवश्यकता
गोणी = पोते
गोष्ट = कहाणी, कथा
ग्रंथ = पुस्तक 
गाय = धेनू, गोमाता
गवत = तृण
गंमत = मौज, मजा
गौरव = सन्मान
गोड = मधुर
गाव = ग्राम, खेडे
गंध = वास, दरवळ




“घ”

घोडा = अश्व, हय, वारू
घर = सदन, गृह, निकेतन, आलय
घागर = घडा, मडके
घरटे = खोपा 



“च”

चरितार्थ = उदरनिर्वाह
चव = रुची, गोडी
चिडीचूप = शांत
चंद्र = शशी, रजनीनाथ, इंदू
चरण = पाय, पाऊल
चऱ्हाट = दोरखंड
चक्र = चाक
चिमुरडी = लहान
चौकशी = विचारपूस
चूक = दोष
चाक = चक्र 
चेहरा = मुख
चिंता = काळजी




“छ”

छिद्र = भोक
छान = सुरेख, सुंदर
छंद = नाद, आवड




“ज”

जत्रा = मेळा
जमीन = भूमी, धरती, भुई 
जन = लोक, जनता
जीव = प्राण
जीवन = आयुष्य, हयात
जुलूम = अत्याचार, छळ, बळजोरी, अन्याय
जग = दुनिया, विश्व
जंगल = रान




“झ”

झोपडी = कुटीर, खोप
झेंडा = ध्वज, निशाण
झाड = वृक्ष, तरू
झोका = झुला
झोप = निद्रा 



“ट”

टका = पैसा, पैका, जमीन मोजण्याचे माप
टणक = निबर, कठिण, धट्टाकट्टा
टिळा = तिलक, टिळक, ठिपका 
टूक = कुशलता, युक्ती, टक
टाळाटाळ = र्हयगय, दिरंगाई, टगळमंगळ



“ठ”

ठिकाण = स्थान
ठग = चोर



“ड”

  • डोळा = नेत्र, नयन, लोचन
  • डोंगर = पर्वत, गिरी
  • डोके = मस्तक, शीर्ष, शीर



“ढ”

  • ढग = मेघ, जलद, पयोधर, अभ्र




“त”

  • तक्रार = गाऱ्हाणे
  • त्वचा = कातडी
  • तोंड = तुंड, वक्र, आनन, वदन, मुख
  • ताल = ठेका
  • तुलना = साम्य
  • ताणीस्नी = ताणून
  • तळे = तलाव, सरोवर, तडाग
  • तारण = रक्षण
  • तुरंग = कैदखाना, बंदिवास




“थ”

  • थवा = समूह
  • थट्टा = मस्करी, चेष्टा
  • थोबाड = गालपट




“द”

  • दिवा = दीप, दीपक 
  • दिवस = दिन, वार, वासर
  • दूध = दुग्ध, पय
  • दरवाजा = दार, कवाड
  • देव = ईश्वर, विधाता
  • देखावा = दृश्य
  • दृश्य = देखावा
  • दगड = पाषाण, खडक
  • दार = दरवाजा
  • दृढता = मजबुती
  • दाम = पैसा
  • देश = राष्ट्र
  • दौलत = संपत्ती, धन
  • द्वेष = मत्सर, हेवा
  • दारिद्र्य = गरिबी




“ध”

  • ध्वनी = आवाज, रव
  • धरती = भूमी, धरणी




“न”

  • नियम = पद्धत
  • नातेवाईक = नातलग
  • नमस्कार = वंदन, नमन
  • नोकर = सेवक
  • निष्ठा = श्रद्धा
  • नृत्य = नाच
  • नदी = सरिता
  • नजर = दृष्टी
  • निश्चय = निर्धार
  • नक्कल = प्रतिकृती
  • निर्धार = निश्चय
  • निर्मळ = स्वच्छ
  • नाच = नृत्य 



“प”

  • प्रदेश = प्रांत
  • पक्षी = पाखरू, खग, विहंग
  • पुस्तक = ग्रंथ
  • पुरातन = प्राचीन
  • प्राण = जीव 
  • पाऊल = पाय, चरण
  • पर्वत = डोंगर, गिरी, अचल
  • पान = पत्र, पत्ता
  • परीक्षा = कसोटी
  • प्रोत्साहन = उत्तेजन
  • प्रामाणिकपणा = इमानदारी
  • पिशवी = थैली
  • पाऊस = वर्षा, पर्जन्य
  • प्रजा = लोक
  • प्रारंभ = सुरुवात, आरंभ
  • प्रार्थना = स्तवन
  • पर्वा = चिंता, काळजी
  • प्रवास = यात्रा
  • पाखरू = पक्षी
  • प्रेम = प्रीती, माया, जिव्हाळा
  • पहाट = उषा
  • प्रासाद = वाडा
  • प्रकाश = उजेड
  • प्रत – नक्कल
  • प्रवासी = वाटसरू
  • पुतळा = प्रतिमा, बाहुले
  • पत्र = टपाल
  • पाणी = जल, नीर, तोय, उदक
  • पृथ्वी = धरणी, जमीन, वसुंधरा, वसुधा
  • पाऊलवाट = पायवाट
  • प्रवास = सफर, फेरफटका, पर्यटन



“फ”

  • फांदी= शाखा
  • फलक = फळा
  • फूल = पुष्प, सुमन, कुसुम



“ब”

  • बहीण = भगिनी
  • बाळ = बालक
  • बेत = योजना
  • बदल = फेरफार, कलाटणी
  • बाग = बगीचा, उद्यान, वाटिका
  • बासरी = पावा 
  • ब्रीद = बाणा
  • बक्षीस = पारितोषिक, पुरस्कार
  • बर्फ = हिम
  • बाप = पिता, वडील, जनक
  • बादशाहा = सम्राट
  • बुद्धी = मती



“भ”

  • भारती = भाषा, वैखरी 
  • भाट = स्तुतिपाठक
  • भांडण = तंटा
  • भेसळ = मिलावट
  • भाऊ = बंधू, सहोदर
  • भव्य = टोलेजंग
  • भेदभाव = फरक
  • भरारी = झेप, उड्डाण
  • भाळ = कपाळ
  • भरवसा = विश्वास
  • भोजन = जेवण



“म”

  • मदत = साहाय्य
  • मान = गळा
  • मुलगी = कन्या, तनया
  • मंगल = पवित्र 
  • मन = चित्त, अंतःकरण
  • मजूर = कामगार
  • मुद्रा = चेहरा, मुख, तोंड, वदन
  • मुख = तोंड, चेहरा
  • ममता = माया, जिव्हाळा, वात्सल्य
  • मार्ग = रस्ता, वाट
  • मौज = मजा, गंमत
  • मुलगा = पुत्र, सुत, तनय
  • मंदिर = देऊळ, देवालय
  • महिना = मास
  • म्होरक्या = पुढारी, नेता
  • मित्र = दोस्त, सोबती, सखा, सवंगडी
  • मैत्री = दोस्ती
  • महिला = स्त्री, बाई, ललना
  • मिष्टान्न = गोडधोड
  • मस्तक = डोके, शीर, माथा
  • मानवता = माणुसकी
  • मेहनत = कष्ट, श्रम, परिश्रम
  • मुलुख = प्रदेश, प्रांत, परगणा



“य”

  • योद्धा = लढवय्या
  • युक्ती = विचार, शक्कल
  • युद्ध = लढाई, संग्राम, लढा, समर
  • यश = सफलता
  • योग्य = उपयोगी, लायक, क्षम, उपयुक्त, लाजीम, अर्ह.




“र”

  • रुबाब = ऐट, तोरा
  • राजा = नरेश, नृप
  • रक्त = रुधिर
  • रणांगण = रणभूमी, समरांगण
  • राग = क्रोध, संताप, चीड
  • रूप = सौंदर्य
  • र्हास = हानी
  • रांग = ओळ
  • रान = वन, जंगल, अरण्य, कानन
  • रेखीव = सुंदर, सुबक
  • राष्ट्र = देश 
  • रात्र = निशा, रजनी, यामिनी


“ल”

  • लग्न = विवाह, परिणय
  • लाट = लहर 
  • लाज = शरम,
  • लोभ = हाव



“व”

  • वस्त्र = कपडा
  • वारा = वात, पवन, अनिल, मारुत, समीर, वायू
  • वाट = मार्ग, रस्ता
  • वाद्य = वाजप
  • वातावरण = रागरंग
  • वेग = गती
  • वेळ = समय, प्रहर
  • वेळू = बांबू
  • वेश = सोशाख
  • वेदना = यातना
  • विश्रांती = विसावा, आराम
  • वितरण = वाटप, वाटणी
  • विद्या = ज्ञान
  • विनंती = विनवणी
  • विरोध = प्रतिकार, विसंगती
  • विसावा = विश्रांती, आराम
  • विश्व = जग, दुनिया
  • वीज = विद्युर, सौदामिनी
  • वृत्ती = स्वभाव
  • वृद्ध = म्हातारा
  • वैराण = ओसाड, भकास, उजाड
  • वैरी = शत्रू, दुष्मन
  • वैषम्य = विषाद
  • व्यवसाय = धंदा
  • व्याख्यान = भाषण




“श”

शास्त्रज्ञ = वैज्ञानिक
शाळा = विद्यालय 
शीतल = थंड, गार
श्रम = कष्ट, मेहनत
शहर = नगर
श्वापद = जनावर
शील = चारित्र्य
शीण = थकवा
शरीर = देह, तनू, काया, कुडी, अंग
शिवार = शेत, वावर
शाळुंका = शिविलिंग
शिक्षा = दंड, शासन
शक्ती = सामर्थ्य, जोर, बळ
शेत = शिवार, वावर, क्षेत्र
शर्यत = स्पर्धा, होड, चुरस
शंकर = चंद्रचूड



“स”

संपत्ती = धन, दौलत, संपदा
स्वच्छता = झाडलोट
स्तुती = प्रशंसा
संधी = मोका
सोने = सुवर्ण, कांचन, हेम
सावली = छाया
संत = सज्जन, साधू
सुवास = सुगंध, परिमल, दरवळ
सुंदर = सुरेख, रमणीय, मनोहर, छान
सेवा = शुश्रूषा
सिंह = केसरी, मृगराज, वनराज
संकट = आपत्ती
सूत = धागा, दोरा
साहित्य = लिखाण
संध्याकाळ = सायंकाळ, सांज
सूर = स्वर
सवलत = सूट
साथी = सोबती, मित्र, दोस्त, सखा
स्पर्धा = चुरस, शर्यत, होड, पैज 
स्फूर्ती = प्रेरणा
सन्मान = आदर
सकाळ = प्रभात, उष:काल
स्त्री = बाई, महिला, ललना
सूर्य = रवी, भास्कर, दिनकर, सविता
सागर = समुद्र, सिंधू, रत्नाकर, जलधी
सजा = शिक्षा
सचोटी = खरेपणा
स्थान = ठिकाण, वास, ठाव
सफाई = स्वच्छता
सामर्थ्य = शक्ती, बळ
सुगंध = सुवास, परिमळ, दरवळ
सुविधा = सोय
सायंकाळ = संध्याकाळ
सोहळा = समारंभ
सिनेमा = चित्रपट, बोलपट




“ह”

हात = हस्त, कर, बाहू
हकिकत = गोष्ट, कहाणी, कथा
हुकूमत = अधिकार
हाक = साद 
हल्ला = चढाई
हुरूप = उत्साह
हद्द = सीमा, शीव
हेका = हट्ट, आग्रह
हित = कल्याण
हिंमत = धैर्य
हुबेहूब = तंतोतंत
हळू चालणे = मंदगती



“क्ष”

क्षमा = माफी







समानार्थी शब्द pdf

मित्रांनो खाली दिलेली download button वर क्लीक करून तुम्ही समानार्थी शब्द ची pdf download करू शकता 


Download(download)




समानार्थी शब्द pdf Last Update (01/September/2021)



निष्कर्ष

मित्रानो मी तुम्हाला samanarthi shabd in marathi या पोस्ट मध्ये मराठी भाषेत असलेले सर्व samanarthi shabd देण्याचा प्रयत्न केला आहे आणि samanarthi shabd in marathi pdf पण दिली आहे तुम्हाला या पोस्ट मध्ये काही शब्द नसतील तर तुम्ही कंमेंट् बॉक्स मध्ये नक्की कळवा आम्ही ते समानार्थी शब्द या पोस्ट मध्ये जोडू जय हिंद जय महाराष्ट्र.

close button